Hoe stap je verantwoord over van oxycodon naar buprenorfine?

Het overstappen van oxycodon naar buprenorfine is iets dat je nooit alleen moet doen. Buprenorfine kan namelijk andere opioïden van de receptor duwen. De receptor is de ankerplaats in het brein waar de stoffen aanhechten. Als je te vroeg begint, kun je ineens in een zware afkick terechtkomen. Dat voelt alsof je lichaam in één klap stopt met oxycodon. Daarom moet je altijd eerst afbouwen en wachten tot je lichte ontwenningsklachten hebt. Pas dan kun je veilig beginnen.

Onze arts geeft aan dat het belangrijk is dat je kiest wie jou gaat begeleiden. Het afbouwen heeft namelijk een medische én een psychologische kant. De huisarts kan dit in jouw situatie begeleiden en kan overleggen met een verslavingsarts. Je kunt ook direct een verwijzing vragen naar een verslavingsarts. Dat is verstandig als het zelf afbouwen niet lukt.

Daarna komt het plan. Eerst wordt meestal kortwerkende oxycodon omgezet naar langwerkende oxycodon, zodat je stabiel wordt op één vaste dosering. En omdat langwerkende oxycodon makkelijk af te bouwen is dan kortwekende. Soms wordt hiervoor ook methadon gebruikt. Dat heeft soms een stigma, maar medisch gezien maakt dat niet uit. Het is ook gewoon een langwerkend opioïd. Als je geen arts hebt die dit kan begeleiden, kun je in algemene zin voorzichtig afbouwen tot een bijv. 5% lagere dosering van het totaal, en daar een aantal dagen op blijven staan. In uw geval wordt dat dan bijvoorbeeld een week lang 65 mg per dag i.p.v. 70 mg. Maar dit blijft iets dat eigenlijk door een arts moet worden gevolgd en nogmaals liever nadat de kortwerkende op de langwerkende is overgezet.

Daarna volgt het echte afbouwen. Dat gaat normaal gesproken heel langzaam, bijvoorbeeld in kleine stapjes per paar weken. Ook de apotheek kan hierbij helpen, en een verslavingsarts kan het proces dus goed begeleiden. Sommige mensen stappen tijdelijk over op vloeibare oxycodon, omdat je daarmee kleinere stapjes kunt maken. Ook dat kan de apotheek t.z.t. regelen.

Als de afkick te heftig wordt, kan een arts soms extra ondersteuning geven, bijvoorbeeld met clonidine of een supplement zoals 5‑HTP. Dit zijn dingen waar een verslavingsarts of apotheker meer over weet. Buprenorfine kan een optie worden op het moment dat verder afbouwen met oxycodon te moeilijk wordt. Ook dat is iets waar een verslavingsarts ervaring mee heeft.

Daarnaast is psychologische hulp vaak heel prettig. Pijn en afbouwen hebben namelijk ook een mentale kant. Sommige eigenschappen of gedachten kunnen de pijnbeleving versterken. Een behandeling zoals cognitieve gedragstherapie bij pijn kan helpen om hiermee om te gaan. Wat tot slot nog interessant wordt, is de oorspronkelijke reden voor het starten met oxycodon. Zou die weer kunnen opspelen?

​​​​​​​Je bent al een heel eind door dit serieus aan te pakken. Afbouwen is niet makkelijk, maar met goede begeleiding en kleine stappen kom je er echt doorheen. Blijf eerlijk over hoe het gaat en vraag hulp als het zwaar wordt. Je hoeft dit niet alleen te doen. Iedere stap vooruit telt.

Succes en vriendelijke groet,

Ronald en Gerard (verslavingsarts)